सोमवारी सोन्याचे वायदे भाव वाढले, MCX वर 10 ग्रॅमला 1,38,975 रुपये

सलग दोन दिवसांच्या विश्रांतीनंतर सोमवारपासून सराफा बाजार पुन्हा सुरू झाला आहे. आधीच्या सत्रांमध्ये भाव खाली आले होते, पण आज सोन्याच्या किमतीत पुन्हा वाढीचे संकेत दिसत आहेत. सोने घ्यायला निघालेल्या ग्राहकांसाठी ही महत्त्वाची बातमी आहे.

मल्टि कमोडिटी एक्सचेंजवर (MCX) आजच्या सुरुवातीच्या कारोबारात चोवीस कॅरेट सोन्याचा वायदा भाव 0.35 टक्क्यांनी वाढला. म्हणजे 490 रुपयांची वाढ होऊन तो 1,38,975 रुपये प्रति 10 ग्रॅमवर पोहोचला. मागच्या सत्रात हा भाव 1,38,485 रुपये प्रति 10 ग्रॅमवर बंद झाला होता.

बुलियन्सच्या आकडेवारीनुसार चोवीस कॅरेट सोन्याचा भाव 1,39,310 रुपये प्रति 10 ग्रॅम झाला आहे. आंतरराष्ट्रीय बाजारात सोन्याची किंमत 3,912.00 डॉलर प्रति औंस नोंदवली गेली. अखिल भारतीय सर्राफा संघाने दिलेल्या माहितीनुसार, दिल्लीत सर्व कर आणि शुल्कांसह सोन्याचा भाव घसरून 1,42,000 रुपये प्रति 10 ग्रॅमवर आला आहे.

IBJA च्या दरांनुसार सकाळी 24 कॅरेट सोने 137772 रुपये प्रति 10 ग्रॅम होते, तर सायंकाळी 137524 रुपये. 22 कॅरेटचा दर सकाळी 126199 आणि सायंकाळी 125990 होता. 18 कॅरेटचा दर सकाळी 103329 आणि सायंकाळी 103158 होता. 14 कॅरेटचा दर सकाळी 80597 आणि सायंकाळी 80463 होता. हे सगळे दर प्रति 10 ग्रॅमचे आहेत. IBJA च्या आकडेवारीनुसार 24 कॅरेट सोन्याची किंमत 1,40,054 रुपयांवर आली आहे.

शहरांचे दर पाहिले तर मुंबई, पुणे, नाशिक, नागपूर, कोल्हापूर, सांगली, जळगाव आणि छ. संभाजीनगर या सगळ्या ठिकाणी 24 कॅरेट सोन्याचा आजचा दर 139370 रुपये प्रति 10 ग्रॅम आहे.

भाव खाली येण्यामागची कारणे जागतिक आहेत. क्रूड ऑइलच्या किमती वाढल्या आणि महागाईची चिंताही वाढली. त्यामुळे अमेरिकेची फेडरल रिजर्व आणि जगातल्या इतर प्रमुख मध्यवर्ती बँकांचे धोरण अधिक कडक, म्हणजे 'हॉकिश' झाले आहे. सोन्या-चांदीवर व्याज किंवा नियमित रिटर्न मिळत नाही. फेडरल रिजर्वने व्याजदर उच्च पातळीवर ठेवण्याचे संकेत दिल्यामुळे गुंतवणूकदार सोन्यासारख्या संपत्तीतून पैसे काढून जास्त व्याज देणाऱ्या साधनांकडे वळू लागले आहेत.

जागतिक शेअर बाजारात टेक आणि आर्टिफिशियल इंटेलिजेंस (AI) शेअर्समध्ये मोठी घसरण झाली. त्यामुळे अनेक मोठ्या गुंतवणूकदारांना रोख रक्कम (Cash) गोळा करण्यासाठी सोने-चांदी मोठ्या प्रमाणात विकावी लागली. जगातला सर्वात मोठा सोन्याचा उपभोक्ता असलेल्या चीनमधूनही गुंतवणूकदारांनी रोखता मिळवण्यासाठी सोन्याची मोठी विक्री केली. चांदी फक्त दागिन्यांसाठी नाही, तर सोलर पॅनल आणि इलेक्ट्रॉनिक्स उद्योगातही वापरली जाते. औद्योगिक मागणी मंदावल्यामुळे चांदीत सोन्यापेक्षा जास्त विक्री दिसली.

या वर्षाच्या सुरुवातीचे उच्चांक आता मोडीत निघाले आहेत. जानेवारीत चांदीने 4,20,048 रुपये प्रति किलोग्रामचा ऑल-टाइम हाय गाठला होता. तिथून आता चांदी 50 टक्क्यांहून जास्त खाली आली आहे. 2025 मध्ये चांदीने सुमारे 170 टक्के परतावा दिला होता. जानेवारी 2026 मध्ये सोने 1,80,779 रुपये प्रति 10 ग्रॅम या शिखरावर होते. त्या उच्चांकावरून सोने आता 42,321 रुपयांनी खाली आले असून मार्चनंतरच्या सर्वात नीचांकी पातळीवर व्यवहार करत आहे.

तरीही भारतीय बाजारासाठी पुढचा काळ दिलासादायक ठरू शकतो. नोव्हेंबरमधले सण, 6 नोव्हेंबरचा धनतेरस, त्यानंतरची दिवाळी आणि लग्नसराई पाहता देशात प्रत्यक्ष सोने आणि दागिन्यांची मागणी मोठ्या प्रमाणात वाढेल, असा अंदाज वर्तवला जात आहे. जगातल्या अनेक मध्यवर्ती बँका अजूनही सोने खरेदी करत आहेत, त्यामुळे या धातूंना मजबूत आधार मिळत आहे. तज्ज्ञांच्या मते, तात्कालिक धक्क्यांनंतर देशांतर्गत आणि औद्योगिक मागणीच्या जोरावर मौल्यवान धातू पुन्हा सावरू शकतात.