नागपूर डीआरआयची तीन दिवसांत दोन कारवाई: अमली पदार्थ आणि बिबट्याच्या कातडीची तस्करी उघड
नागपूर रेल्वे स्टेशनवर अॅम्फेटामाइन आणि गोंदिया जिल्ह्यात बिबट्याचे कातडे जप्त करण्यात आले.
डायरेक्टोरेट ऑफ रेव्हेन्यू इंटेलिजन्स (DRI) च्या नागपूर प्रादेशिक युनिटने तीन दिवसांच्या आत दोन वेगवेगळ्या तस्करी जाळ्यांवर कारवाई केली आहे. यातील एक कथित आंतरराज्य अमली पदार्थांचे रॅकेट आहे, तर दुसरे बेकायदा वन्यजीव तस्करीचे प्रकरण आहे.
पहिली कारवाई २७ सप्टेंबर रोजी नागपूर रेल्वे स्टेशनवर झाली. DRI च्या अधिकाऱ्यांनी रेल्वे सुरक्षा दलाच्या (RPF) मदतीने एका महिला प्रवाशाकडून १.३ किलो अॅम्फेटामाइन जप्त केले. बाजारातील त्याची किंमत सुमारे १.०५ कोटी रुपये असल्याचे सांगण्यात आले आहे.
नेमक्या गुप्त माहितीवरून DRI च्या पथकाने हजरत निजामुद्दीन-केएसआर बेंगळुरू राजधानी एक्स्प्रेसमधून प्रवास करणाऱ्या या महिलेला अडवले. तिच्या सामानाची नीट तपासणी केली असता सुटकेसच्या आतल्या कापडी अस्तराच्या मागे मुद्दाम तयार केलेला कप्पा आढळला. त्या लपवलेल्या कप्प्यातून निळ्या कार्बन पेपरमध्ये गुंडाळलेली दोन पाकिटे मिळाली. जागेवरच केलेल्या चाचणीत तो पदार्थ अॅम्फेटामाइन असल्याचे निष्पन्न झाले.
या महिला प्रवाशाला नारकोटिक ड्रग्ज अँड सायकोट्रॉपिक सबस्टन्सेस (NDPS) कायद्यातील तरतुदींखाली अटक करण्यात आली. त्याच दिवशी तिला नागपूरमधील सुट्टीकालीन न्यायालयात हजर करण्यात आले.
गोंदियात बिबट्याचे कातडे जप्त
त्यानंतर अवघ्या दोन दिवसांनी, म्हणजे २९ सप्टेंबर रोजी, DRI नागपूरच्या पथकाने गुप्त माहितीच्या आधारे आणखी एक कारवाई केली. गोंदिया जिल्ह्यातील पुराडा गावाजवळ त्यांनी कथित वन्यजीव तस्करी करणाऱ्या जाळ्याला अडवले.
या कारवाईत अधिकाऱ्यांनी बिबट्याचे कातडे जप्त केले. त्याच्या बेकायदा व्यापारात सहभागी असल्याचा संशय असलेल्या दोघांना ताब्यात घेण्यात आले.
बिबट्याचा समावेश वन्यजीव (संरक्षण) कायदा, १९७२ च्या अनुसूची एकमध्ये होतो. त्यामुळे या कायद्यानुसार त्याला सर्वोच्च कायदेशीर संरक्षण मिळालेले आहे.
जप्तीनंतर बिबट्याचे कातडे आणि ताब्यात घेतलेले दोघे पुढील तपासासाठी आणि वन्यजीव संरक्षण कायद्यानुसार कायदेशीर कारवाईसाठी गोंदिया येथील उत्तर देवरी रेंजच्या वनक्षेत्र अधिकाऱ्यांकडे सोपवण्यात आले.
या दोन्ही कारवायांमधून राज्यांच्या सीमा ओलांडून चालणाऱ्या संघटित तस्करी जाळ्यांना उखडून टाकण्यावर नागपूर DRI युनिटचा सतत भर असल्याचे दिसते.
या युनिटने यापूर्वीही वन्यजीवांशी संबंधित अनेक जप्त्या केल्या आहेत. त्यात उज्जैनमधील बिबट्याचे कातडे, सिवनीमधील वाघाची हाडे, पिलेरू आणि जगदलपूरमधील खवल्या मांजराचे खवले आणि म्हैसूरमधील हत्तीचे सुळे यांचा समावेश आहे.
अमली पदार्थ आणि संघटित वन्यजीव तस्करी या दोन्हींविरुद्ध नागपूर प्रादेशिक युनिटने चालवलेल्या कारवाया या ताज्या प्रकरणांमुळे पुन्हा चर्चेत आल्या आहेत.