गोकुळ निवडणुकीत सतेज पाटील यांच्या आघाडीची बाजी, महायुतीचा पराभव

कोल्हापूर जिल्हा सहकारी दूध उत्पादक संघ, म्हणजेच गोकुळच्या निवडणुकीचे निकाल नुकतेच जाहीर झाले. आमदार सतेज पाटील यांच्या नेतृत्वाखालील 'राजर्षी शाहू शेतकरी समविचारी आघाडी'ने या निवडणुकीत महायुतीचा पराभव करून गोकुळवर आपले वर्चस्व सिद्ध केले आहे. कोल्हापूरच्या राजकारणात आणि समाजकारणात गोकुळ हा संस्थात्मक ताकदीचा केंद्रबिंदू मानला जातो.

महायुतीच्या वतीने तीन मंत्री, डझनभर आमदार आणि आजी-माजी खासदार असे सगळे जण मैदानात उतरले होते. तरीही सतेज पाटील यांनी अगदी नियोजनपूर्वक झुंज दिली. गेल्या महिना-दीड महिन्यापासून त्यांनी तळागाळातील दूध उत्पादक संस्थांच्या संचालकांशी थेट संपर्क ठेवला होता. महायुतीकडून भावनिक आवाहने झाली आणि शपथांचे राजकारण झाले, पण पाटील यांनी संस्थेतील पारदर्शकता आणि दूध उत्पादकांचे हित हाच मुद्दा लावून धरला. त्यामुळे त्यांना पुन्हा एकदा कोल्हापूरच्या सहकारातील 'जायंट किलर' म्हणून मान्यता मिळाली आहे.

या निकालात अनेक मोठ्या नावांना पराभव पत्करावा लागला. गोकुळचे माजी अध्यक्ष अरुण डोंगळे आणि विश्वास पाटील यांना मतदारांनी नाकारले. वैद्यकीय शिक्षण मंत्री हसन मुश्रीफ यांचे सुपुत्र नविद मुश्रीफ यांचाही पराभव झाला. हा पराभव महायुतीसाठी आणि विशेषतः मुश्रीफ गटासाठी मोठा धक्का मानला जात आहे. महायुतीच्या आक्रमक चेहरा असलेल्या शौमिका महाडिक यांना अगदी कमी फरकाने हार पत्करावी लागली, त्यामुळे महायुतीच्या गोटात खळबळ उडाली आहे.

मतदानाची टक्केवारीही लक्षवेधी ठरली. एकूण 5,416 पात्र मतदारांपैकी 5,414 जणांनी मतदान केले, म्हणजेच 99.96 टक्के मतदान झाले. फक्त दोन मतदार मतदानापासून वंचित राहिले. ही निवडणूक केवळ संचालक निवडण्यापुरती नव्हती, तर कोल्हापूरची अस्मिता आणि सत्तेचे वर्चस्व यांची आरपारची लढाई बनली होती, हे या आकडेवारीतून दिसते.

प्रचाराच्या काळात मतदारांना आकर्षित करण्यासाठी सहली, धार्मिक शपथा आणि बाळूमामा किंवा यल्लमा देवीच्या नावाने धमक्या देण्याचे आरोप-प्रत्यारोप झाले होते. मात्र निकालावरून ग्रामीण भागातील सुजाण मतदारांनी अंधश्रद्धा आणि दबावाच्या राजकारणाला नाकारले, असे स्पष्ट झाले आहे. संस्थाचालक आणि शेतकऱ्यांनी दूध संघाचे आर्थिक हित आणि सतेज पाटील यांच्या कारभारावर विश्वास दाखवला.

गोकुळ हा कोल्हापूरच्या ग्रामीण अर्थव्यवस्थेचा मुख्य कणा आहे. या संस्थेची वार्षिक उलाढाल कोट्यवधी रुपयांची आहे आणि तिच्यावरील पकड म्हणजे थेट ग्रामीण मतदारांशी संपर्क. सत्तेचा पूर्ण पाठिंबा असूनही झालेला हा पराभव महायुतीतील अंतर्गत गटबाजी आणि समन्वयाचा अभाव उघड करतो, असे म्हटले जात आहे. या विजयामुळे महाविकास आघाडीला आणि विशेषतः सतेज पाटील गटाला मोठा राजकीय बळ मिळाले असून, आगामी स्थानिक स्वराज्य संस्था आणि विधानसभा निवडणुकांमध्ये त्याचे पडसाद उमटतील, असा अंदाज आहे.

एकूणच, गोकुळ दूध संघाचा 2026 चा हा निकाल केवळ एका निवडणुकीचा कौल नाही, तर कोल्हापूरच्या सहकार क्षेत्रातील नव्या पर्वाची सुरुवात आहे, असे बोलले जात आहे.