रक्ताने माखलेले असतानाही १८० प्रवाशांचे प्राण वाचवणारे कॅप्टन स्मित मच्छार किती शिकलेत?

दुबईहून तेल अवीवला निघालेल्या फ्लाईदुबईच्या FZ1073 विमानात कॉकपिटच्या आत एक मोठा कट हाणून पाडला गेला आणि भारतीय पायलट कॅप्टन स्मित मच्छार यांच्याकडे सगळ्या जगाचे लक्ष गेले. स्वतःच्या जिवाची पर्वा न करता त्यांनी हा कट उधळला, असे सांगितले जात आहे. विमानात सुमारे १८० प्रवासी होते आणि त्यांचे प्राण वाचवण्यात मच्छार यांचा मोठा वाटा राहिला. आकाशात हजारो फूट उंचीवर विमान उडवणे आणि प्रवाशांच्या जिवाची जबाबदारी सांभाळणे ही साधी गोष्ट नाही, त्यासाठी धाडसी वृत्ती लागते.

अंगावर रक्त असतानाही त्यांनी संयम सोडला नाही आणि शौर्य दाखवले. ही प्रत्येक भारतीयासाठी अभिमानाची गोष्ट आहे. कठीण प्रसंगात योग्य निर्णय घेणारी माणसेच खरी हिरो ठरतात, हेच त्यांच्या वागण्यातून दिसले. आता सगळीकडे त्यांचीच चर्चा आहे आणि ते नेमके किती शिकलेत, त्यांचा करिअरचा प्रवास कसा झाला, हे जाणून घेण्याची उत्सुकता वाढली आहे.

मच्छार यांचे कुटुंब टेक्स्टाइल व्यवसायाशी जोडलेले आहे. बारावीनंतर त्यांनी टेक्स्टाइल इंजिनिअरिंगचा अभ्यासक्रम निवडला आणि त्यानंतर मॅनेजमेंटच्या दिशेने वळले. लहानपणापासून पायलट व्हायचे स्वप्न त्यांनी पाहिले होते, असे नाही. वयाच्या १९ व्या वर्षी एका एव्हिएशन सेमिनारला गेल्यावर त्यांच्या मनात आकाशात झेप घेण्याची इच्छा तयार झाली. योग्य वेळी घेतलेला एक योग्य निर्णय संपूर्ण आयुष्य बदलून टाकतो, हेच त्यांच्या गोष्टीतून दिसते.

त्यांनी वडिलांना आपला निर्णय सांगितला. वडिलांनी त्याचे स्वागत केले आणि फक्त इतकेच म्हटले की, हे कसे आणि कुठे करता येईल ते शोधून काढ. त्यानंतर मच्छार न्यूझीलंडला गेले. तिथे १६ ते १७ लाख रुपये खर्च करून त्यांनी पायलटचे प्रशिक्षण पूर्ण केले. हे प्रशिक्षण कठीण होते आणि हा प्रवास संघर्षाचा राहिला.

लिंक्डइन प्रोफाइलनुसार, त्यांनी २०११ मध्ये स्पाइसजेट एअरलाइन्समधून करिअरची सुरुवात केली. तिथे त्यांनी लाईन ट्रेनिंग कॅप्टन आणि सीनियर कमांडर अशा जबाबदाऱ्या सांभाळल्या. बोइंग ७३७ फ्लीटवर त्यांना १३ वर्षांपेक्षा जास्त काळ कमर्शियल फ्लाइंगचा अनुभव आहे. त्यांच्या नावावर ९,७५० हून अधिक तासांच्या सुरक्षित उड्डाणाची नोंद आहे.

जून २०२२ मध्ये ते फ्लाईदुबईमध्ये आले. युएईच्या (UAE) या सरकारी एअरलाइन्समध्ये ते डायरेक्ट एंट्री कॅप्टन म्हणून रुजू झाले. बोइंग ७३७ मॅक्स विमाने भारतात आणणाऱ्या पहिल्या पायलटांच्या पहिल्या बॅचमध्येही त्यांचा समावेश होता.