BH सीरिजची नंबर प्लेट: राज्य बदलले तरी गाडीची नव्याने नोंदणी नको, कोण अर्ज करू शकतो

नोकरीमुळे सारखी एका राज्यातून दुसऱ्या राज्यात बदली होत असेल, तर गाडीची नंबर प्लेट बदलण्याची प्रक्रिया डोकेदुखी ठरू शकते. यावर उपाय म्हणजे भारत सीरिज, म्हणजेच BH नंबर प्लेट. ही स्कीम 2021 मध्ये सुरू झाली. पात्र वाहनधारकांनी दुसऱ्या राज्यात स्थलांतर केले, तरी फक्त त्या कारणासाठी त्यांना गाडीची नव्याने नोंदणी करावी लागत नाही. ही सुविधा ऐच्छिक आहे आणि ठरावीक पात्रता पूर्ण करणाऱ्यांनाच मिळते.

BH सीरिजची नोंदणी कार आणि दुचाकी यांसारख्या वैयक्तिक वापराच्या, म्हणजेच नॉन-ट्रान्सपोर्ट वाहनांसाठी आहे. संरक्षण दलातील कर्मचारी, केंद्र सरकार आणि राज्य सरकारचे कर्मचारी तसेच सार्वजनिक क्षेत्रातील उपक्रमांत काम करणारे कर्मचारी अर्ज करू शकतात. किमान 4 राज्ये किंवा केंद्रशासित प्रदेशांत कार्यालये असलेल्या खासगी कंपन्यांचे कर्मचारीही पात्र ठरू शकतात.

खासगी कंपनीतील कर्मचाऱ्यांना नोकरीच्या ठिकाणाचा पुरावा म्हणून Form 60 मधील कार्यरत असल्याचे प्रमाणपत्र द्यावे लागते. सरकारी कर्मचारी नियमानुसार ओळखपत्र किंवा सेवा प्रमाणपत्र देऊ शकतात. पात्रता तपासल्यानंतर नोंदणी प्राधिकरण अर्जाला मंजुरी देते.

रोड टॅक्सची पद्धत वेगळी आहे. एकदम जास्त कालावधीचा कर भरण्याऐवजी तो दर 2 वर्षांनी किंवा 2 वर्षांच्या पटीत भरता येतो. त्यामुळे सुरुवातीचा खर्च विभागला जातो. पण एकूण खर्च नेहमीच कमी होईल, असे नाही.

कर किती, हे GST वगळून असलेल्या गाडीच्या इनव्हॉइस किमतीवर आणि इंधनाच्या प्रकारावर ठरते. 10 लाख रुपयांपेक्षा कमी किमतीच्या गाड्यांसाठी पेट्रोल, CNG आणि हायब्रीडला 8%, डिझेलला 10% आणि इलेक्ट्रिकला 6% दर आहे. 10 ते 20 लाख रुपयांच्या गाड्यांसाठी हे दर अनुक्रमे 10%, 12% आणि 8% आहेत. 20 लाखांपेक्षा जास्त किमतीच्या गाड्यांसाठी अनुक्रमे 12%, 14% आणि 10% दर लागतो.

दोन वर्षांचा कर काढताना लागू दर, गाडीची इनव्हॉइस किंमत आणि 25% अधिभार धरला जातो. मुदतीनंतर 7 दिवसांपेक्षा जास्त उशीर झाला, तर दररोज 100 रुपये जास्तीचे द्यावे लागू शकतात. गाडीच्या नोंदणीचे 14वे वर्ष सुरू झाल्यापासून कर दरवर्षी भरावा लागतो.

नवीन कार किंवा दुचाकी घेताना पात्र व्यक्ती डीलरकडे BH नोंदणी मागू शकते. डीलर आवश्यक कागदपत्रांसह VAHAN पोर्टलवर अर्ज करतो. त्यानंतर पात्रतेची पडताळणी, कर भरणे आणि मंजुरी या गोष्टी पूर्ण होतात.

आधीपासून राज्याची नंबर प्लेट असलेली गाडीही BH सीरिजमध्ये बदलता येऊ शकते. त्यासाठी Form 27A, सध्याचे नोंदणी प्रमाणपत्र (RC) आणि नोकरीसंबंधीची कागदपत्रे द्यावी लागतात. कर्जावर किंवा लीजवर असलेल्या गाड्यांसाठी आणखी कागदपत्रे लागू शकतात. मंजुरी संबंधित नोंदणी प्राधिकरणाच्या पडताळणीवर अवलंबून असते.

BH नंबर प्लेटचा क्रमांक YY BH #### XX अशा स्वरूपात असतो. या सीरिजमध्ये पसंतीचा VIP नंबर नेहमीच्या पद्धतीने निवडता येत नाही. नोकरीमुळे वारंवार राज्य बदलणाऱ्यांसाठी ही व्यवस्था सोयीची आहे. मात्र अर्ज करण्यापूर्वी आपल्या गाडीचा कर आणि पात्रता तपासून घेणे महत्त्वाचे आहे.